«Το συμβόλαιο είναι στο δικό σου όνομα, γι’ αυτό πλήρωσέ το εσύ!» — είπε η πεθερά μου με έναν αναστεναγμό. Ακύρωσα την άδεια χρήσης των προσωπικών μου δεδομένων, διέκοψα το συμβόλαιο φροντίδας που μου είχαν επιβάλει και τελικά ο λογαριασμός στάλθηκε απευθείας σε εκείνη.
— Εσείς είστε η συμβαλλόμενη πελάτισσα. Γι’ αυτό για την πληρωμή θα απευθυνθούμε σε εσάς.
Η φωνή στην άλλη άκρη της γραμμής ήταν μονότονη και κουρασμένη, σαν να είχε επαναλάβει αυτή τη φράση εκατοντάδες φορές.
Η Μαρίνα στεκόταν στο μπάνιο με την οδοντόβουρτσα στο χέρι, ενώ το νερό έτρεχε άσκοπα από τη βρύση. Ήταν επτά και μισή το πρωί.
Ήταν ένα συνηθισμένο πρωινό Τρίτης που μέσα σε λίγα λεπτά ανέτρεψε ολόκληρη τη ζωή της. Κάθισε στην κουζίνα και διάβασε ξανά το γράμμα.
Όνομα. Ποσό. Ημερομηνία.
Πενήντα τέσσερις χιλιάδες ρούβλια.
Όμως εκείνη δεν είχε ζητήσει ποτέ καμία υπηρεσία φροντίδας.
— Τι εννοείτε «πελάτισσα»; Δεν έχω παραγγείλει τίποτα.
— Πρόκειται για το συμβόλαιο 407. Παροχή κατ’ οίκον βοήθειας για την Εερόχινα Γκαλίνα Πετρόβνα. Πελάτισσα και υπόχρεη πληρωμής: Εερόχινα Μαρίνα Σεργκέεβνα. Οφειλή: 53.400 ρούβλια.
Η κλήση τερματίστηκε.
Χωρίς καν έναν αποχαιρετισμό.
Λίγο αργότερα έλαβε ένα email. Τα ίδια στοιχεία, μαζί με το συνημμένο συμβόλαιο.
Και εκεί ήταν η υπογραφή.
Η δική της.
Όλη μέρα στη δουλειά δεν μπορούσε να σταματήσει να το σκέφτεται. Ως λογίστρια, η Μαρίνα αγαπούσε τους αριθμούς, γιατί πίστευε πως ήταν πάντα ειλικρινείς. Όμως αυτός ο αριθμός τώρα είχε στραφεί εναντίον της.
Το βράδυ έβγαλε το συμβόλαιο και άρχισε να το διαβάζει προσεκτικά.
«Πελάτισσα: Εερόχινα Μαρίνα Σεργκέεβνα.»
«Λήπτρια της υπηρεσίας: Εερόχινα Γκαλίνα Πετρόβνα.»
Όλα έγιναν ξεκάθαρα.
Εκείνη είχε υπογράψει. Εκείνη ήταν υπεύθυνη για την πληρωμή. Η πεθερά της όμως λάμβανε την υπηρεσία χωρίς καμία υποχρέωση, τουλάχιστον σύμφωνα με τα έγγραφα.
Η Μαρίνα θυμήθηκε εκείνο το φθινοπωρινό βράδυ.
Η πεθερά της τότε τής είχε βάλει τα χαρτιά στα χέρια.
— Υπόγραψε, Μαρινότσκα. Εγώ θα πληρώνω από τη σύνταξή μου, μην ανησυχείς.
Και εκείνη υπέγραψε.
Επειδή την εμπιστεύτηκε.
Επειδή ήταν οικογένεια.
Την επόμενη μέρα τηλεφώνησε στην παλιά της φίλη, την Ιρίνα, που εργαζόταν στον νομικό τομέα. Αφού εξέτασε τα έγγραφα, η Ιρίνα είπε μόνο:
— Μαρίνα, το συμβόλαιο είναι νόμιμο, αλλά έχει δημιουργηθεί εις βάρος σου. Εσύ είσαι η υπόχρεη πληρωμής. Ωστόσο έχεις το δικαίωμα να το καταγγείλεις, να αποσύρεις τη συγκατάθεσή σου για χρήση των δεδομένων σου και να ζητήσεις επιστροφή χρημάτων, εφόσον υπάρχουν αποδείξεις.
Η Μαρίνα άκουγε σιωπηλή.
Δεν ένιωθε θυμό.
Ένιωθε πως επιτέλους έβλεπε καθαρά.
Άρχισε να συγκεντρώνει όλες τις τραπεζικές αποδείξεις. Και τότε ανακάλυψε την αλήθεια.
Τους πρώτους μήνες η πεθερά της έστελνε χρήματα. Μετά όμως οι δικαιολογίες έγιναν όλο και πιο συχνές.
«Η σύνταξή μου καθυστέρησε, πλήρωσε εσύ τώρα και θα στα επιστρέψω.»
Και η Μαρίνα πλήρωνε.
Ξανά και ξανά.
Συνολικά είχε δώσει από τα δικά της χρήματα 78.000 ρούβλια.
Όταν αντιμετώπισε τη Γκαλίνα Πετρόβνα, η γυναίκα απλώς σήκωσε τους ώμους.
— Είμαστε οικογένεια. Δεν χρειάζεται να μετράμε κάθε λεπτό.
Αλλά η Μαρίνα πλέον σκεφτόταν διαφορετικά.
— Η οικογένεια δεν σημαίνει ότι φορτώνουμε τα χρέη μας στους άλλους.
Τότε η πεθερά της την απείλησε:
— Θα τα πω στον Σεργκέι. Εκείνος θα σε βάλει στη θέση σου.
Η Μαρίνα παρέμεινε ήρεμη.
— Πείτε του.
Στο σπίτι ο Σεργκέι την περίμενε θυμωμένος. Η μητέρα του είχε ήδη παραπονεθεί.
— Γιατί επιτέθηκες στη μητέρα μου;
— Γιατί δημιουργήθηκε χρέος στο δικό μου όνομα. Και γιατί πλήρωνα για μήνες αντί για εκείνη.
— Μα είναι η μητέρα μου!
— Κι εγώ είμαι η γυναίκα σου.
Για πρώτη φορά ο Σεργκέι δεν είχε απάντηση.
Την επόμενη μέρα η Μαρίνα πήγε στην εταιρεία παροχής υπηρεσιών. Πήρε μαζί της την αίτηση διακοπής του συμβολαίου και την ανάκληση της συγκατάθεσης χρήσης των δεδομένων της.
— Θέλω να τερματίσω το συμβόλαιο.
Η υπάλληλος εξέτασε τα έγγραφα και μετά από λίγο είπε:
— Θα προχωρήσουμε στη λύση της σύμβασης. Η επίμαχη περίοδος θα επανεξεταστεί, καθώς δεν υπάρχουν επαρκείς αποδείξεις ότι η υπηρεσία παρασχέθηκε.
Η Μαρίνα υπέγραψε το τελευταίο έγγραφο.
Και για πρώτη φορά ένιωσε πως είχε ξαναπάρει τον έλεγχο της ζωής της.
Στη συνέχεια έστειλε και εκείνη μια επίσημη απαίτηση στην πεθερά της.
Στο γράμμα ανέφερε ξεκάθαρα:
«Το ποσό των υπηρεσιών που πλήρωσα αντί για εσάς ανέρχεται σε 78.000 ρούβλια. Παρακαλώ για την επιστροφή του ποσού.»
Λίγες εβδομάδες αργότερα ήρθε η πρώτη κατάθεση.
Και μετά ακολούθησε και το υπόλοιπο ποσό.
Χωρίς ούτε μία συγγνώμη.
Η Μαρίνα δημιούργησε έναν νέο φάκελο για τα σημαντικά της έγγραφα.
Στην κορυφή έγραψε:
«Τα δικά μου έγγραφα.»
Έβαλε μέσα το λυμένο συμβόλαιο, την ανάκληση της άδειας χρήσης δεδομένων και όλα τα αποδεικτικά στοιχεία.
Τώρα όλα ήταν στη θέση τους.
Η πεθερά της δεν μπορούσε πλέον να αποφασίζει για εκείνη.
Και ο Σεργκέι άρχισε σιγά σιγά να καταλαβαίνει πως έπρεπε να στέκεται δίπλα στη γυναίκα του, όχι πάντα πίσω από τη μητέρα του.
Ένα βράδυ κάθισε σιωπηλός δίπλα της.
— Νομίζω πως τότε έπρεπε να είχα σταθεί στο πλευρό σου.
Η Μαρίνα τον κοίταξε.
— Ναι. Έπρεπε.
Δεν υπήρχε θυμός στη φωνή της.
Μόνο αλήθεια.
Και μετά από πολύ καιρό, ένιωσε για πρώτη φορά πως ζούσε τη δική της ζωή.
Με το δικό της όνομα.
Με τις δικές της αποφάσεις.